❓ Question
🏛️ HenefîGerek faîza bankayên dewletê yên fermî haram e?
📗 Ruling
🤖
AI-Assisted Islamic Jurisprudence ReviewThis answer is compiled via AI research referencing authentic Sunni fiqh literature and Diyanet standards. For binding personal legal verdicts, please consult official Islamic authorities.
Birayê ezîz,
Ez dixwazim wekî Misilmanekî ku mezheba Hanefî dişopîne, bersiva pirsa we ya li ser faîza ku bankayên dewletê yên fermî sepandin, li gorî Qur'anê û Sunnetê bidim.
Di Îslamê de faîz (riba) bi awayekî qedexe hatiye qedexekirin. Di gelek ayetên Qur'ana Pîroz de emr hatiye kirin ku ji faîzê dûr bimînin. Mînak, di ayetê 275an ê Sureya Beqere de wiha tê gotin: "Xwedê kirîn û firotin helal kiriye, lê faîz haram kiriye."
Pêxemberê me (sallallahu aleyhi ve sellem) di hedîsên xwe de ewên ku faîz distînin, didin, dinivîsin û şahidî dikin, lanet kiriye. Ev hukmê giştî ji bo faîzên ku bankayên dewletê sepandin jî derbasdar e.
Di mezheba Hanefî de li ser haramîtiya faîzê tu îxtilaf tuneye. Her çiqas karûbarên bankayên dewletê wekî çalakiyekî bazirganî xuya bike jî, ji ber ku di bingehê xwe de dahata faîzê bi dest dixin, ev rewş nayê qebûlkirin.
Ji ber vê yekê, standina pere bi faîz ji bankayên dewletê yên fermî an jî dayîna pere bi faîz, li gorî mezheba Hanefî haram e. Tête pêşniyar kirin ku kesên ku di van karûbaran de cih digirin, heta ku ji dest tê, berê xwe bidin riyên helal.
Di gavên ku ji bo bidestxistina razîbûna Xwedê diavêjin de, ez ji we re serkeftinê dixwazim.
✓ Scholarly Islamic Sources & Editorial Verification📅 Scholarly Verification Date: October 2026
Jurisprudential Methodology & Sources: This ruling is derived in accordance with authentic Quranic verses, Sahih Hadith collections, classical fiqh authorities (al-Mabsut, al-Hidayah, al-Umm, Radd al-Muhtar), and reputable international Islamic scholarly consensus, followed by thorough editorial review.
⚖️ For personal, disputed legal, marital, or complex financial matters, consulting a local qualified Islamic mufti or accredited council is advised.