Swali: Atheisti ni nini?

Ndugu yangu mpendwa, amani iwe juu yako na rahma ya Mwenyezi Mungu. Neno atheist, kwa maana ya kilugha, linamaanisha "mtu asiyemwamini Mungu". Katika istilahi za Kiislamu na fasihi ya fiqhi, dhana hii inalingana kikamilifu na maneno "zindiq" (mnafiki katika imani), "mulhid" (mpotoshaji), au "dahri" (mtu anayeamini katika zama badala ya Muumba). Katika vyanzo vya asili vya Kiislamu, watu hawa wanafafanuliwa kuwa ni wale wanaokataa kuwepo na upweke wa Muumba, utume, na Siku ya Kiyama. Katika Qur'ani Tukufu, madai ya watu wenye mtazamo huu yanatajwa hivi: "Na wakasema: Hapana nyingine ila ni maisha yetu ya dunia hii tu; tunakufa na tunaishi, na hakuna kinachotuangamiza ila wakati tu." (Surat Al-Jathiyah, 24) Katika vyanzo vya msingi vya fiqhi ya Hanafi, hasa katika kitabu cha *Al-Mabsut* cha Sarakhsi na *Radd al-Muhtar* cha Ibn Abidin, suala hili linajadiliwa chini ya sura za elimu ya kalam na itikadi. Kwa mujibu wa fiqhi ya Hanafi, atheism au ukanushaji mkamilifu unamaanisha kukataa misingi yote ya imani, jambo ambalo linaathiri moja kwa moja hali ya kisheria ya mtu mbele ya hukumu za Kiislamu. Mtazamo wa pamoja wa madhehebu ya Hanafi, Shafii, Maliki, na Hanbali ya kipindi cha zamani ni kwamba kusadikisha kwa moyo na kukiri kwa ulimi misingi ya imani ya Kiislamu ni kitu kimoja kwa msingi. Mtu anayemkataa Muumba yuko nje ya itikadi ya imani ya Kiislamu kama kitengo cha fiqhi. Katika madhehebu mengine pia (kwa mfano, katika kitabu cha Shafii cha *Al-Umm*), hali ya wale wanaokataa imetathminiwa kwa namna inayofanana ndani ya mfumo wa hukumu za itikadi na ridda (kutoka katika Uislamu au kubaki nje yake). Gayunlo, wajibu wetu kama msomi na muumini ni kuwakaribia watu wenye mtazamo huu sio kwa ukali, bali kwa hekima, mawaidha mazuri, na hoja za kimantiki. Hakika Mola wetu Mlezi anasema katika Qur'ani Tukufu: "Wite kwenye njia ya Mola wako Mlezi kwa hekima na mawaidha mema, na ujadili nao kwa namna iliyo bora zaidi." (Surat An-Nahl, 125) Kukabili suala hili kwa hoja za kielimu na kiakili, kuondoa mashaka, na kuwakilisha ukweli kwa namna nzuri zaidi ni wajibu wa kila Muislamu. Ninamwomba Mwenyezi Mungu atujalie sote imani isiyotikisika na hekima kwenye Nyoofu Njia (Sirat al-Mustaqim).