Sehiv secdesi hangi durumlarda gerekir ve nasıl yapılır?

Değerli kardeşim, Hanefî mezhebine göre sehiv secdesi; namazın farzlarından birinin sehven (unutarak veya yanılarak) geciktirilmesi ya da vaciplerinden birinin terk edilmesi veya geciktirilmesi durumunda yapılması **vacip** olan bir telafi secdesidir. Kasıtlı yapılan hatalarda veya namazın farzı terk edildiğinde sehiv secdesi namazı kurtarmaz; namazın yeniden kılınması gerekir. Sünnetlerin terki durumunda ise sehiv secdesi gerekmez. ### 1. Sehiv Secdesi Hangi Durumlarda Gerekir? * **Bir vacibin sehven terk edilmesi:** Örneğin; Fâtiha suresini veya Fâtiha’dan sonra zamm-ı sûre okumayı unutmak, dört rekatlı namazlarda ilk oturuşu (ka'de-i ûlâ) yapmadan ayağa kalkmak. * **Bir vacibin geciktirilmesi:** Örneğin; ilk oturuşta "Tahiyyât"tan sonra "Allâhümme Salli" okuyarak üçüncü rekata kalkmayı geciktirmek. * **Bir farzın geciktirilmesi:** Örneğin; kıraati bitirdikten sonra düşünceye dalıp rükûya gitmeyi geciktirmek. * **Bir farzın tekrarlanması:** Örneğin; bir rekatta sehven iki defa rükû veya üç defa secde yapmak. ### 2. Sehiv Secdesi Nasıl Yapılır? Hanefî mezhebinde en yaygın ve tercih edilen uygulama şu şekildedir: 1. Namazın son oturuşunda yalnızca **"Tahiyyât"** duası okunur. 2. Tahiyyât bittikten sonra sadece **sağ tarafa** selam verilir (İki tarafa da selam verilebileceği yönünde rivayetler olmakla birlikte, cemaatle kılınırken karışıklığı önlemek ve Hanefî fakihlerinin çoğunluğunun tercihi gereği yalnızca sağa selam verilmesi esastır). 3. "Allahu Ekber" denilerek secdeye varılır ve üçer defa "Sübhâne Rabbiye'l-a'lâ" denir. 4. "Allahu Ekber" diyerek oturulur, ardından tekrar "Allahu Ekber" diyerek **ikinci secde** yapılır. 5. İkinci secdeden sonra oturulur; sırasıyla **Tahiyyât, Salli-Bârik ve Rabbenâ** duaları okunur. 6. Önce sağa, sonra sola selam verilerek namaz tamamlanır. ### Dayanağı (Sünnetten Delil) Sehiv secdesi, Peygamber Efendimiz’in (sallallahu aleyhi ve sellem) bizzat uyguladığı ve emrettiği bir sünnettir. Nitekim bir hadis-i şerifte şöyle buyurmuştur: *"Biriniz namazında şüpheye düşer de kaç rekat kıldığını (üç mü, dört mü) bilemezse, şüpheyi atsın ve kesin bildiği sayıya göre namazını tamamlasın. Selam vermeden önce de iki secde yapsın."* (Müslim, Mesâcid, 88; Ebû Dâvûd, Salât, 190) Allah Teâlâ ibadetlerimizi ve namazlarımızı kabul eylesin.