❓ Question
🏛️ Hanefiİnsanı aldanmaya götüren sebepler nelerdir?
📗 Ruling
Kıymetli kardeşim,
İnsanı aldanmaya, yani hakikatten uzaklaşıp hüsrana uğramasına sebep olan başlıca amiller Kur'an ve Sünnet ışığında şunlardır:
1. Nefsin Aşırı Arzu ve Tutkuları (Heva): İnsanı kendine hayran bırakan ve yanlışları süslü gösteren en büyük tuzak, kontrol altına alınmamış nefis arzulardır. Yüce Allah Kur'an-ı Kerim'de şöyle buyurur: "Nefsinin arzusunu ilah edineni gördün mü?" (Furkan, 43).
2. Dünya Hayatının Aldatıcı Cazibesi: Dünya, geçici süsleriyle insanı ebedi yurtmuş gibi kandırabilir. Sevgili Peygamberimiz (aleyhissalatu vesselam) dünya sevgisinin her hatanın başı olduğunu bildirmiştir. Kur'an'da da, "Sakın dünya hayatı sizi aldatmasın" (Lokman, 33) buyrularak uyarılarda bulunulmuştur.
3. Şeytanın Vesvesesi ve Süslemesi: Şeytan, kötülükleri insana güzel göstererek onu yoldan çıkarır. Fâtır Suresi 5. ayette, "Sakın aldatıcı (şeytan) sizi Allah ile aldatmasın" denilmektedir.
4. Cehil (İlimsizlik): Hakikati bilmemek, dini ve hayatı doğru kaynaklardan öğrenmemek insanı safdilliğe ve yanlış yollara savurur. Hanefi fıkhında da vurgulandığı üzere, her mükellefin inanç ve ibadet esaslarını, halini düzeltecek kadar ilim öğrenmesi farzdır. Bilgisizlik insanı hataya açık hale getirir.
5. Kötü Arkadaş ve Çevre: İnsanın dini ve ahlakı, dostlarının tabiatından etkilenir. Peygamber Efendimiz (sav), kişinin dostunun dini üzere olacağını belirtmiş, bu sebeple salih insanlarla beraberliği tavsiye etmiştir.
Bu tuzaklardan korunmanın yolu; ilme sarılmak, nefis muhasebesi yapmak ve salih bir çevre ile beraber olmaktır.
Allah Teala hepimizi hakikat üzere sabit kilsin ve aldatıcıların şerrinden korusun. Selam ve dua ile.