Hadiseleri, varlıkları yüzeysel olarak değerlendirmek onları yanlış algılamaya sebep olabilir mi? Kâinatta görülen mükemmel faaliyet nasıl değerlendirmelidir?

Kıymetli kardeşim, Hadiseleri ve varlıkları sadece dış görünüşleriyle, yani yüzeysel olarak değerlendirmek elbette büyük bir yanılgıya sebep olur. İnsan, gördüğü zahiri perdenin arkasındaki hikmeti, gayeyi ve ilahi sanatı göremezse, kâinattaki muazzam hakikati ıskalamış olur. Kur'an-ı Kerim, kâinattaki varlıklara ve olaylara ibret nazarıyla bakmamızı emreder. Âl-i İmrân Suresi 191. ayette şöyle buyrulur: "Onlar ayaktayken, otururken ve yanları üzerindeyken Allah'ı zrederler; göklerin ve yerin yaratılışı üzerinde düşünerler..." Yüzeysel bakış, insanı inkâra veya gaflete götürürken; derinlemesine tefekkür, imanı ve marifeti artırır. Kâinatta görülen mükemmel faaliyete gelince; bu muazzam nizam, tesadüfe veya başıboşluğa asla verilemez. Her zerre, muazzam bir hikmet ve ölçüyle hareket etmektedir. Hanefi mezhebinin büyük İmamı İmam-ı Azam Ebû Hanîfe hazretlerine, varlığın tesadüfen oluştuğunu iddia edenlere karşı verdiği meşhur "Kusursuz Gemi" misali ne kadar manidardır: Hiçbir ustası ve planı olmayan kendi kendine batıp çıkan bir gemi düşünülebilir mi? Elbette hayır. Şu kâinat sarayı da ezelî ve ebedî bir Yaratıcı'nın, yani Allah'ın ilim, irade ve kudretiyle sürekli ve kusursuz bir şekilde işlemektedir. Kâinattaki her bir varlık, o Yaratıcı'nın sanatını ve sıfatlarını tanıtan birer mektup, birer ayet hükmündedir. Dolayısıyla kâinattaki faaliyeti değerlendirirken; olayların sadece fiziksel sebeplerine takılıp kalmamalı, o sebepleri yaratan Hakiki Müessir'i, yani Yüce Allah'ı görmeliyiz. Allah ilminizi ve basiretinizi artırsın. Selam ve dua ile.